November 26, 2014

TRINIA IME/poezi/ K.Traboini/ Tiranë-Boston 2006



KOLEC TRABOINI
TRINIA IME

Sa herë i kthehem rravgimeve të kujtesës
ndër vite e kohë pa kthim, me pikëllon mendimi
se me Shkodren e shkodranishten u tregova plangprishës
- me shkak a mosshkak
i ikun në kerkim të Itakës sime
që në prag të feminisë më kishte braktisun.


Në Greqi, Itali e Amerikë e kerkova
sa më shumë i afrohesha aq më shumë ikte larg
si unë që u terratisa prej Shkodrës e shkodranishtes sime
- me shkak a mosshkak.

Mezi belbëzoj me dialektin e vendlindjes
i harruar nëpër ishuj si Odise plak 
tre herë jetim u gjenda në shtegtime
pa Bab
ë, pa Atdhe e ...pa Itakë

2006


ERDHI KOHA…

erdhi koha të bisedojmë për ca e dashuri të hershme
që vitet  tashmë i kanë marrë nëpër shtjella pasionesh inkandeshente
i kanë fluturuar larg, siç mbi tryeza kafenesh merr era gazeta të vjetra
e s'na mbetet, veç të leme filxhanin e ekspresit bosh e ikim
shpirtërisht të dërmuar e fizikisht të përgjunjur
sepse tashmë deri në kockë na ka trokitur vjeshta.

kokëulur të bindur si Budë, erdhi koha
t'i themi  natën e mirë diellit mbi det
e zogjëve, që nxitojnë të gjejnë fole mugëtirave, t'u themi
se pasi e lë të harliset nën qiell si kalë pa fre
zoti, për dënim, i ka taksur njeriut natëdimër-mizorinë
të bredh si zog nëpër natë, pa mundur kurrkund të gjej një fole.

erdhi koha...


COKLA

- nuk ka dru- tha mësuesi i fillores.
ashtë dimën i ftohtë! Do ngrini!
ne pamë njeri-tjetrin në sy
e vjedhtazi edhe mësuesin
si të ishim fajtorë, por s’ folëm.
i hollë, i gjatë, nevrik por i drejtë, Kol Alimhilli
na tha veç një fjalë:
–s’ka mësim, shkoni për cokla.

oh-ooo, aq deshëm. Pa marrë vesh ç’na tha e pa ditë
ç’do banim, ikëm plot zhurmë e u gjëndëm
në Gjuhadol... tek dyqani ku shitej pistili.

të nesërmen prap u gjëndëm në atë klasë
si të ishte një katamb prej akulli
duart zbrazun e sytë për tokë...
mësues Kola na pa, tundi kokën e me vete diç foli.
e mbylli regjistrin e u nis drejt Zallit të Kirit
mbas tij edhe na, rrugën përskaj Rrmajit morëm.
i egër ish lumi e mësusi fort i rreptë.
na kish thënë për coklat, por ne nuk dinim
ç’janë coklat; as fjalën e as kuptimin.
atëherë mësues Kola në breg të lumit 
nisi të ligjërojë:

- cokla asht dru e limume prej lumit, si alabastër
por nuk ashtë veç dru - ashtë edhe fjalë
e drunin do ta marrim për zjarr
e fjalën do ta shënojmë në fletore
që kur të vij dimni tjetër
të mos më vini në klasë pa cokla.

e mësuam atë fjalë. E shënuam në letër. 
Kishim një fjalor doracak për secilin, 
e thuj tana fjalët kjenë gegënishte
por vitet shkuan e na i harruam coklat
edhe si dru edhe si fjalë.

tash që mësuesi s’asht ma e fjalët 
e gegënishtës janë bjerrun, 
më duket se ndigjoj nji za në Rrmaj, 
- mësues Kola t’u thotë gjuhëtarëve, 
edhe në dimën edhe në verë, pa pra:
- ikni e më sillni cokla....

2006

KALVARI I FJALEVE

Ma kanë mohue britmën e parë të lindjes
e shpërgajt gegnisht kso dore mi kanë djegë
tash jam i përçudnuem si zog pa pupla
me belbëzime fjalësh nëpër degë.

herë-herë më duket vehtja si Krisht
por edhe si Judë-tradhëtar me shfaqet jo rallë
rri e mëkoj plagën time vetvrasese
me balsamin e fjalëve të vjetra sa bota.

tash unë guxoj, do po më thonë tejet vonë
se dielli në det asht në të ramë
gjithësesi kangën e mjellmes do këndoj
ashtu si në Shkodrën time vajtojcat kjajnë.

nuk mund ti mbaj të mbyllun në gjoks
as kangën, as vajin - nuk du gjoksin ta kem 
vorr i fjalëve
por çerdhja e tyre deri në ditën e mbrame
nga e cila të fluturojnë përditë si zogj...

SIMBIOZE SHKODRANE

Kur na zë gjumi mbi gratë, Rozafat që fati
na i ka taksur
ne i ndjejmë ninullat që zbresin prej kalasë
me një djep druni premë prej pyjesh paganë
e lumejt e tamlit dallgëmbytun prej andrrave
harbuem si të ishin Kiri, Drini e Buna.

    dashnija e dhimbja e malli e halli
    drita e errësina, kanga e vaji
    plumbi e pëllumbi e gjarpni nën gur
    flenë krye në krye nën hijen tragjike të harkadave.

nuk ka pse ti ankohna as zotit as dreqit
për aluvionet që lashtësia ne bijëve të Teutës na i percjell
as për fatin që na vuni këtë rrisk biblik ne shkodranëve
të rrojmë si në legjenda e ti mëkojmë fëmijët 
me tamël prej guri, edhe sot mbas dymijë vjetësh…

qyshkur vumë themelet e qytetit 
mbi  gjinin e bardhë
të një gruaje
me këtë simbiozë sizmike kemi lindun.

2006

IKANAKU

Qiellin e përshendeti me një klithje
m'i hiqni shpërgëjt e shiut
ma sillni vetulloren e hanës
e floknajen e diellit ma veni parzmore.

s'mundesh me thanë çka vjejti në pranverë
e në verë, në ç’ vise e troje shtegtoi
në sa popuj e vende andrrat i thuri
veç, stina tjetër e gjeti tek shkokoliste vjeshtën
e dimnit, tuj pa flakët
që shpirtin ja këndellnin si gështenjat në prush
të thoshe veç dy fjalë, që me hi i mbulonte:

tërë jetën e vet hjekakeqe
njeriu me rrashtën e vet thyen gurë!


SHIU I FËMINISË

Kjo ashtë një varkë prej letre
ajo ma andej një andërr fëminie shkodrane
e brenda nje pupël si murg
tue ikë në ujra të rrëmbyeshme.

shiu i fëminisë e kish përmbytun botën
që priste prej meje shpëtimin
të paktën, deri tek pragu i shtëpisë së Cin Daisë
ku katakombeve flinin kulçedrat
që nuk kishin mëshirë për ëndërrimet e fëmijëve.

ende pikëllon ankthshëm koha ime e vogël
ku qiejve nuk i mbetej asnjë pikë lot.
si do të bahej me murgun, kur varka të mbytej
në atë shi fëminie që s'donte të pushojë?!

por varkat mbyteshin e murgu gjithnjë 
ja dilte në krye.
eh, fëmini e çashtër si qielli i luleve të majit
bota do të ishte Saharë pa shiun tuaj.

shirat, që dikur ishin, po, nuk  janë ma
e varkat prej letre,  ku shkuan...
 

PRES TE NDIZET NJE YLL NE NEW INGLAND

Në Nju Ingland, çdo mbramje, pres të ndizet një yll
e dallgët pres të me sjellin një torbë me shegë
marrë prej vjeshtës së fundit në rrënojat e Drishtit.

një re puplore pres të më vijë
rrëzuem prej katakombeve te kujtesës
përgjakun prej të shkuemes e prej të tashmes shqyem.

pres të më vijë një fëmijë me emrin e mbiemrin tem
të më marrë për dore e të më çojë tek varri i tim eti
e ime amë, të më thotë: Si të shkoi jeta kaq larg!

pres të ndizet një yll në Nju Ingland
sepse tashmë, më është shuar dielli...
 

ÇFARE TE BAJME ME KETE PAQE?!

Edhe kur nuk ka, armiqtë duhet ti shpikim
se ne akull fare nuk mund të jemi
kemi nevojë të ngrohemi
qoftë dhe duke djegun patericat e drujta
me të cilat mezi erdhëm deri në këtë shekull
me ndihmen e ca të "krisunve" përtej Atllantikut
që prej flakëve të sketerrës na shpëtuan
e na thanë - atë çfarë kurrë s’e besuam:
e gëzofshi!

po ne kjo paqe po na zën frymën
ngrihemi e zgjohemi me të nëpër kambë
na ngatrron kur ecim, na ngatrron kur rrimë
se kjo dashka ma shumë stërmundime se lufta.
ne s' dimë të gatuajmë një kulaç me këtë paqe
si flamur dardan i reckosun po na duket
e zhgaba dehur prej droge, po na ngjaka si prostitutë
nën semafor Europe.

jo, jo, kështu nuk mund të shkohet kurrkund
pa një motiv që të ban të ngrihesh nga varri
si Millosh Kopili të rrëmbesh shpatën prej lisit
e të sulesh me kokë nën sqetull kuturu horizonteve…
jo, jo,  pa një motiv, qoftë dhe pa kokë
kurrkund nuk mund të shkohet, kurrkund.

qe besa, edhe kur vdesin armiqtë duhet ti ngjallim
se pasha qiell e pasha dhè
pa armiq fort po ndrin ai diell e pak po nxè
se ne nuk dimë të gatuajmë as një kulaç me këtë paqe...
 
NE RRMAJ

Sa herë shkoj në Shkodër
zë shtegun e selvive të Rrmajit
e ndaloj perpara varrit të Atit.

Të dy në heshtje nuk flasim
peng jeta ime në atë varr
të gjithë ikjet e kthimet aty përplasen.

Re të zymta  ngrysin sytë e mi prej mergimtari
po varri i tim eti nuk ka nevojë për lotë
në Shkodër shirat pikëllojnë sa për gjithë botën.

- Ku ikën?- më thotë im atë që nga varri
sikur të ishte ai e jo unë, i gjalli…

Shkodër, shtator 2006


TRENDAFIL DASHURIE PER ULQININ
                            një vajze ulqinake

Hidhe këtë varg - trëndafil dashunie
në bregun e detit, në Ulqinin e bukur
si një andërr sykaltër vashërie
mbetun peng në lotë pikëllimi
se mbeten brigjet krejt të braktisun
djali me vajzën kurrë ma s’u panë
Shkodra me Ulqinin një shekull të ndamë.

hidhe këtë varg-trendafil dashunie
petalkuq, petalzi e petalbardhë
në bregun e detit të Ulqinit
nëpër valë....
se ndoshtandoshta
në mes Shkodrës dhe Ulqinit
koha për dashni prap ka ardhë.


MISTERI I PRANVERES

me të kuqërremten e buzëve të tua këtë pranverë
ma zhyte diellin në det, spiranca nuk e mbajti dot anijen
që iku -  nëpër qiellin tim të përflakur prej teje.

u humba , u treta, në krahë më mbështolli 
një degë  trëndafili me aromë e me gjëmba, 
që herë më shponin e herë më dehnin, 
nëpër petale gjaku e buzë të përvëluara dashurie
- Romeo e Krisht së bashku.

jemi larg një kontinent e një oqean 
e  prap duhemi si të çmëndur
         e akujt,
      e bora,
                 e ngrica,
                               e koha
nëpër dherat e botës na fashiti,
por kur vjen pranvera ribëhemi eshkë
sërisht të dëshëruar e të etur :
         për prushin,
                          për flakën,
                                      për gjijte e harlisun,
ndaj rendim si të marrët nëpër aroma prilli 
e shkumbanore deti, 
të ndezim e shuajmë zjarre
 tek njëri-tjetri.



GJINJTË E AFËRDITËS

Gjijtë e Afërditës paskan qënë një grackë fatale
e unë, si zog harrakat këngëtar në portën pa shtëpi
trokita me shpresen e strehës në agim
por u gjenda rob i buzëmbrëmjes tradhëtare.
 
si kitarrë e trishtë mu shfaq qielli i përëndimit
e me lote pikëllimi u krijua një liqen i helmët
që asnjë nimfë syjeshiltë të mos vijë më të notojë
nëpër ëndërrimet e mia të zvjerdhura të zhgënjimit.
 
e tash në vetmi, ja marr një kukame zëmekun
se trokita në portën pa shtëpi e njerëz lugetër
mu shfaqën, e më thanë,  lugatërisht më thanë:
ti je një kal plak e revani yt ka vdekun.


HARPA E VJETËR

si muzikë në harpë të vjetër
Sol në rrudhë e Re në thinjë
duart ledhatim mbi vegël
shpirtin puthin ndënë brinjë.
 
- je një plak marrok i lodhur
ti më thua, mos më shiko
rastësisht ballë teje ndodhur
jam krijese, dosido.
 
një notë tjetër hyn pa leje
e nën vetull zien mendimi
krahërorin peshë t'ia ngrejë
s' nuk njeh jo moshë tundimi...
 
njoh një plak, një harpë të vjetër
Sol në rudhë e Re në thinjë.


I HUAJ…

… apartamenti im i braktisur kaq vjet më duket
si një plakë, që në errësirë palos e shpalos
takëmet e vdekjes netëve të gjata.

gjërat, për mirë a për keq, kanë ndryshuar
bulevardet nuk jam më po ato,
nga ballkoni im shihet më pak qiell
e dielli shket trishtueshëm prapa 12 katsheve.
të tjera pisha, mimoza e mështenka janë mbjellur
e të tjera fytyra reflektojne në vitrinat e dyqaneve
ashtu si në qiell galdojnë të tjerë zogj.

në rrugën time nuk gjej as shokë e as miq
e në parkun Rinia më përshëndesin ca pleq të bardhë
që ju bëhet se në rininë e tyre diku më kanë parë…

në Lidhjen e Shkrimtarëve në vetmi e pi një kafe
aty nuk ka shkrimtarë, veç ca ardhacakë 
visesh të largëta një gjethe verdhane lisi 
që bie mbi tryezë, si i vetmi mik
sikur më thotë,  as mikeshat e vjetra 
nuk janë më vajza.

në rrugë më zgjat dorën e lëmoshës 
një femijë i bërë plak
kolegët e miqtë e hershëm më kot i kërkoj
edhe Vathi, Frederiku, Dionisi, Odhisea  
shkuan në varreza, gëzohem që ende jam gjallë
 - pikëllohem për çfarë ka vdekur 
e  ndjej se, pak e nga pak, bëhem i tepërt
dhe duhet  te iki...

2006